Đồng Rial Iran rơi xuống mức thấp kỷ lục 2,02 triệu/USD

Ngày 24/8, tỷ giá đồng Rial Iran trên thị trường tự do đã giảm xuống mức 2,02 triệu Rial đổi 1 USD, thiết lập kỷ lục giảm giá mới. Sự sụt giảm này diễn ra trong bối cảnh Mỹ đang chuẩn bị công bố thêm các lệnh trừng phạt kinh tế nhằm vào Tehran, đồng thời chiến sự nổ ra từ cuối tháng 2 vừa qua đã đẩy nền kinh tế vốn đang chịu nhiều sức ép từ lạm phát và tăng trưởng âm rơi vào tình trạng tồi tệ hơn.

Trước khi chiến sự bùng phát, đồng nội tệ Iran đã phải chịu áp lực suy yếu kéo dài do lạm phát ở mức hai con số và tốc độ tăng trưởng kinh tế âm, khiến tỷ giá Rial so với USD liên tục lập các đáy mới. Chiến sự nổ ra chỉ càng khiến tình hình xấu đi, khi gần như mọi hàng hóa tại Iran đều trở nên đắt đỏ, ngoại trừ xăng vẫn được chính phủ trợ giá. Tuy nhiên, một trợ lý của Tổng thống Iran tuần trước đã cho biết lượng xăng tiêu thụ mỗi ngày của nước này đang nhiều hơn sản lượng, và khả năng tăng giá xăng không bị loại trừ.

Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) dự báo lạm phát tại Iran sẽ lên gần 70% vào cuối năm nay. Trong khi đó, GDP của nước này có thể mất hơn 5% sau một thập kỷ bị trừng phạt. Số liệu chính thức của chính phủ Iran cho thấy tỷ lệ thất nghiệp hiện ở mức 9,1%, dù các đánh giá thực tế cho rằng con số này có thể cao hơn nhiều lần. Tính đến cuối tháng 5, tức ba tháng sau khi chiến sự nổ ra, đại diện Bộ Lao động Iran cho biết hơn một triệu việc làm đã biến mất.

Việc Rial lập đáy mới cũng diễn ra trong bối cảnh Washington đang chuẩn bị công bố thêm các lệnh trừng phạt kinh tế lên Tehran. Vào ngày 19/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tuyên bố phát động “chiến tranh kinh tế” với Iran và đe dọa trừng phạt bất kỳ quốc gia nào hỗ trợ Tehran. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent sau đó cam kết sẽ áp đặt mức độ cô lập kinh tế chưa từng có với Iran.

Ông Trump cùng các cố vấn tin rằng áp lực kinh tế sẽ buộc Iran phải chấp nhận điều kiện do Mỹ đưa ra để chấm dứt xung đột, song các chuyên gia vẫn hoài nghi về khả năng này. Iran vốn đã chịu các lệnh trừng phạt của phương Tây trong nhiều năm và ngày càng thành thạo việc né tránh thông qua tăng sản xuất nội địa, sử dụng mạng lưới thương mại phi chính thức, mua hàng hóa qua nước thứ ba và vận chuyển dầu bằng “đội tàu bóng tối”.

Căng thẳng leo thang giữa Mỹ và Iran đang tiếp tục tạo áp lực lên đồng Rial, trong khi nền kinh tế Iran phải đối mặt với lạm phát phi mã và tỷ lệ thất nghiệp gia tăng. Các biện pháp trừng phạt mới của Washington nhiều khả năng sẽ siết chặt hơn nữa các kênh tài chính và thương mại của Tehran, nhưng tính hiệu quả trong việc buộc Iran thay đổi chính sách vẫn còn là dấu hỏi lớn đối với giới quan sát.